Parenting: मुलांची झोप पूर्ण व्हावी आणि सध्या ती होत नाही म्हणून शाळांनी आपल्या वेळा बदलायला हव्यात असं विधान नुकतंच राज्यपाल रमेश बैस यांनी केलं आहे. सकाळची शाळा असणाऱ्या पालकांचे आणि मुलांचे झोप या विषयातील बरेच प्रश्न यानिमित्ताने चर्चेत आले आहे. मुलांनी रात्री उशीरा झोपणं, त्यामुळे त्यांची पुरेशी झोप न होणं, त्यांनी सकाळी उठायला त्रास देणं, शाळेला उशीर, तासाला मुलांना झोप येणे आणि अपुऱ्या झोपेचा त्यांच्या आरोग्यावर परीणाम होणे अशा बऱ्याच गोष्टींबाबत त्यामुळे पालक, शिक्षक गटांमध्ये मतमतांतरे दिसून येत आहेत Parenting..
मुलांची झोप हा महत्त्वाचा मुद्दा आहेच पण म्हणून त्यासाठी शाळांच्या वेळा बदलणं कितपत योग्य आहे असा प्रश्न बालरोगतज्ज्ञांनी उपस्थित केला आहे. सकाळच्या वेळात मुलांची आकलन क्षमता चांगली असल्याने सकाळच्या वेळेत मुलांनी शाळेत जाणे योग्य आहे तसेच पण मग मुलांच्या झोपेचं काय? (Governor Ramesh Bais Statement on school timings and students sleep, Doctor says how to deal with children sleep pattern) ?
बालरोगतज्ज्ञ डॉ. प्रमोद जोग म्हणतात…
१. मुलांना साधारण ७ ते ८ तास इतकी पुरेशी झोप आवश्यक असते आणि हे लक्षात घेऊन मुलांच्या झोपेचं योग्य ते नियोजन पालकांनी करायला हवं आहे. तसंच ही झोप सलग होणे आवश्यक असते आणि त्यामुळे सकाळची शाळा असेल तर मुलांना जास्तीत जास्त मुलांना १० वाजता झोपवायला हवे म्हणजे ते ६ वाजता सहज उठू शकत आहेत.
२. सकाळी झोपेतून उठल्यावर आणि पुरेशी झोप झाल्यावर आपण फ्रेश असतं आणि आपलं मन, बुद्धी, शरीर झोपेत आराम मिळाल्याने ताजेतवाने झालेले असते. अशावेळी सकाळी ६ ते १०-११ या वेळात मुलांची आकलनशक्तीही फार चांगली असते. त्यावेळी त्यांनी शाळेत किंवा घरीही अभ्यास केला तर त्यांना तो जास्त नीट पद्धतीने समजण्यास मदत होत असते. त्यामुळे सकाळी शाळेचे तास असणे झोपून राहण्यापेक्षा केव्हाही जास्त चांगले असते.
३. बरेचदा मुलांना दटावून दुपारी झोपवलं जातं असते. ५ वर्षापर्यंतच्या मुलांसाठी दुपारची झोप ठिक आहे, पण ६ वर्षापुढील मुलं दुपारी मुलं २ ते ३ तास झोपली तर ती रात्री लवकर झोपत नाहीत आणि मग सकाळी उठायलाही त्रास देतात आणि त्यांची सलग झोप कमी होत असते. दुपारी झोप आली तर अर्धा ते पाऊण तास, जास्तीत जास्त १ तास झोपणे ठिक आहे तसेच पण त्याहून जास्त दुपारी झोपू नये, कारण त्याचा रात्रीच्या झोपेवर परीणाम होतो.
४. सुर्योदयासोबत उठावं आणि सूर्यास्त झाला की झोपावं असं आयुर्वेदातही सांगितलं आहे आणि रात्री साधापण ९ ते १ हा मुलांचा मेंदू आणि शरीर विकसित होण्यासाठी उत्तम काळ असतो. या काळात ग्रोथ हॉर्मोनची निर्मिती होत असल्याने ही वेळ झोपेसाठी सर्वात योग्य ठरत आहे. ४ ते १२ या वयातील मुलांची या वयात वाढ होते, त्यामुळे सकाळची शाळा असेल तर रात्री ९ ते जास्तीत जास्त १० वाजता प्रत्येकानेच झोपायला हवे तसेच पण मुलांची योग्य वाढ व्हायची असेल तर मुलांनी तरी या वेळात झोपायलाच हवे.Parenting
५. मुलांनी वेळेत झोपावं यासाठी पालकांनीही स्वत:ला तशी सवय लावून घ्यावी आणि घरात टिव्ही चालू असेल, पालक मोबाइलवर सोशल मीडियावर असतील तर मुलंही तेच करणार आहेत हे पालकांनी लक्षात घ्यायला हवं आहे. मुलांनी रात्री अकारण जागणं योग्य नाही हे लक्षात घेऊन पालकांनी मुलांच्या झोपेचं योग्य ते नियोजन करायला हवं आहे.Parenting
६. नियमितपणे रात्री उशीरा झोपणे, त्यामुळे झोप अपुरी होणे आणि मग शाळेत तासाला झोप येणे असे होत असेल तर ते आरोग्याच्या दृष्टीने अजिबात चांगले नाही आणि तसेच शैक्षणिकदृष्ट्याही यामुळे नुकसान होण्याची शक्यता असते.Parenting